Kickboard versus pullkick verschillen in zwemtraining gebruik en techniek

In de wereld van het zwemmen en zwemtraining zijn hulpmiddelen onmisbaar voor het verbeteren van techniek en kracht. Twee termen die vaak voor verwarring zorgen, zijn kickboard en pullkick. Hoewel ze allebei in het water worden gebruikt, dienen ze fundamenteel verschillende doelen en beïnvloeden ze de training op een unieke manier.

Een kickboard, of zwemplank, is het klassieke, vaak rechthoekige drijfmiddel dat een zwemmer voor zich houdt met gestrekte armen. Het primaire doel is om de bovenkant van het lichaam stil te leggen en de focus volledig op de beenslag te richten. Hierdoor kan de zwemmer zich concentreren op kracht, uithoudingsvermogen en de techniek van de benen, zonder dat de armen of ademhaling het ritme verstoren.

De pullkick daarentegen, soms een pullboy of zwemdrijver genoemd, wordt tussen de bovenbenen geklemd. Zijn essentiële functie is precies het omgekeerde: het neutraliseert de inzet van de benen door het onderlichaam te laten drijven. Dit stelt de zwemmer in staat om alle aandacht te richten op de armhaal, de rotatie van het lichaam en de ademhalingstechniek, de zogenaamde 'pull'-fase van de slag.

Het kernverschil ligt dus in het trainingsfocuspunt: het kickboard isoleert de onderkant, terwijl de pullkick de bovenkant isoleert. Het juiste gebruik van elk hulpmiddel leidt tot een meer gebalanceerde en efficiënte zwemstijl, waarbij techniekonderdelen apart kunnen worden verfijnd voordat ze tot een harmonieus geheel worden samengevoegd.

Wat is het verschil tussen een kickboard en een pullkick?

Een kickboard en een pullkick zijn beide hulpmiddelen voor zwemtraining, maar ze worden voor fundamenteel verschillende doeleinden gebruikt. Het kernverschil ligt in de zwemtechniek die ze ondersteunen: de kickboard is voor de beenslag, terwijl de pullkick is voor de armhaal en lichaamshouding.

Een kickboard is een drijvend, meestal rechthoekig bord dat een zwemmer voor zich houdt met gestrekte armen. De primaire functie is om het bovenlichaam te ondersteunen, zodat de zwemmer zich volledig kan concentreren op het trainen van de beenslag. Het zorgt voor stabiliteit en laat de benen isoleren, wat essentieel is voor het ontwikkelen van kracht, uithoudingsvermogen en techniek in de schoolslag-, crawl- of vlinderslag-beweging.

Een pullkick, ook wel pullbuoy genoemd, is een drijver in de vorm van een acht of twee met elkaar verbonden cilinders. Deze plaats je tussen de bovenbenen, net boven de knieën. Zijn voornaamste doel is om de benen omhoog te houden zonder ze te gebruiken. Hierdoor wordt de zwemmer gedwongen om voorstuwing uitsluitend uit de armhalen en de rotatie van het bovenlichaam te halen. Dit traint de arm- en rugspieren intensief en verbetert de hydrodynamische houding in het water.

Kort samengevat: gebruik je een kickboard, dan train je de benen. Gebruik je een pullkick, dan train je de armen en rompstabiliteit. Een gecombineerde training met beide hulpmiddelen leidt tot een evenwichtige en efficiënte zwemtechniek.

Welk hulpmiddel gebruik je voor welke zwemtechniek?

De keuze tussen een kickboard (plankje) en een pullkick (pullbuoy) is fundamenteel, omdat elk hulpmiddel een specifiek onderdeel van de zwemtechniek isoleert en traint.

Het kickboard: focus op de beenslag

Een kickboard is een drijvend plankje dat je voor je uit houdt. Het primaire doel is het isoleren en versterken van de beenslag. Doordat het bovenlichaam wordt ondersteund, kunnen zwemmers alle aandacht richten op:

• Het ontwikkelen van kracht en uithoudingsvermogen in de benen.



• Het verbeteren van de techniek van de beenslag, zoals een constante, vanuit de heupen gestuurde flutter kick bij crawl en rugslag, of de whip kick bij schoolslag.



• Het trainen van een stabiele, gestroomlijnde lichaamshouding in het water.

Het is het ideale hulpmiddel voor beginners om vertrouwd te raken met de drijfhouding en voor gevorderden om een zwakke beenslag te verbeteren.

De pullkick: focus op de armhaal en lichaamspositie

Een pullkick (of pullbuoy) is een drijver, vaak in de vorm van een acht, die je tussen de bovenbenen klemt. Dit hulpmiddel tilt de benen omhoog zonder dat de beenslag gebruikt wordt. De aandacht verschuift volledig naar het bovenlichaam:

• Het isoleren en versterken van de armspieren, rugspieren en schouders.



• Het perfectioneren van de techniek van de armhaal, de onderwaterfase en de ademhaling.



• Het aanleren van een horizontale, gestroomlijnde lichaamspositie zonder dat de benen zakken.



• Het verbeteren van het rotatiegevoel bij crawl en rugslag, omdat de benen passief blijven.

Praktische richtlijnen voor gebruik:

1. Crawl (vrije slag):
   
   
   
   
   
   • Kickboard: Voor het trainen van de flutter kick.
   
   
   
   • Pullkick: Voor het trainen van de armhaal, ademhaling en romprotatie.
   
   
   
   
   
   



2. Rugslag:
   
   
   
   
   
   • Kickboard: Kan op de buik worden gebruikt voor de flutter kick, of (voor gevorderden) op de rug gehouden worden.
   
   
   
   • Pullkick: Uitstekend voor het focussen op de armhaal en een hoge ligging.
   
   
   
   
   
   



3. Schoolslag:
   
   
   
   
   
   • Kickboard: Essentieel voor het oefenen van de whip kick. Het board biedt weerstand en helpt de juiste beweging aan te leren.
   
   
   
   • Pullkick: Minder gebruikelijk, maar kan worden ingezet om de armhaal en de timing tussen armslag en ademhaling te oefenen.
   
   
   
   
   
   



4. Vlinderslag:
   
   
   
   
   
   • Kickboard: Soms gebruikt voor de dolfijnbeenslag, maar vereist een goede techniek om de rug niet te belasten.
   
   
   
   • Pullkick: Zeer nuttig om de krachtige dubbelslag armhaal te trainen zonder vermoeide benen.
   
   
   
   
   
   

Een geavanceerde training combineert beide: zwem eerst een baantje met de pullkick om de armen te vermoeien, gevolgd door een baantje met het kickboard om de benen te trainen. Dit simuleert de volledige zwembeweging met geïsoleerde focus, wat leidt tot een efficiëntere algehele techniek.

Hoe veranderen de lichaamshouding en spierinspanning?

Het gebruik van een kickboard of een pullkick vereist fundamenteel verschillende lichaamsposities, wat direct de spierinspanning bepaalt. Met een kickboard ligt de zwemmer horizontaal en stabiel op het wateroppervlak. De borst rust op het board, waardoor het bovenlichaam en de core relatief ontspannen blijven. De primaire inspanning komt vanuit de beenspieren: de quadriceps, hamstrings, bilspieren en kuiten. Deze spieren zorgen voor de voortstuwing, terwijl de armen statisch het board vasthouden. De houding is ideaal om de beentechniek te isoleren.

Bij een pullkick daarentegen bevindt het lichaam zich in een volledig gestroomlijnde, diepere positie. De pullkick wordt tussen de bovenbenen geklemd, wat actieve aanspanning van de binnenkant van de dijen en de core-spieren vereist om deze op zijn plaats te houden. Deze constante inspanning stabiliseert het bekken en voorkomt zijwaartse beweging. Zonder drijfvermogen voor het bovenlichaam moet de zwemmer een perfect horizontale houding handhaven door actief de buik- en rugspieren aan te spannen.

De grootste verschuiving in spierinspanning zit in het bovenlichaam. Met de pullkick zijn de armen volledig vrij voor de trekkende beweging, waardoor alle grote rugspieren (latissimus dorsi), schouders en armspieren intensief worden ingezet. De focus verschuift van beenkracht naar rompstabiliteit en bovenlichaamkracht. De lichaamshouding met een pullkick benadert daardoor veel meer de natuurlijke zwempositie zonder hulpmiddelen, waarbij de hele kinetische keten – van core tot ledematen – geïntegreerd moet samenwerken.

Wanneer kies je voor een kickboard en wanneer voor een pullkick in je training?

De keuze tussen een kickboard en een pullkick hangt af van je trainingsdoel. Kies voor een klassiek kickboard wanneer je je volledig wilt concentreren op de beentechniek en -kracht. Het board biedt maximale drijfvermogen en stabiliteit voor het hoofd, waardoor je armen vrij zijn van elke beweging. Dit is ideaal voor het isoleren en verbeteren van de beenslag, het opbouwen van uithoudingsvermogen in de benen, of voor revalidatietraining.

Een pullkick is de betere keuze voor geïntegreerde training van de bovenlichaamstrekking (pull) gecombineerd met de beenslag. Het drijflichaam zit tussen de benen, waardoor het bekken en de benen dieper in het water zakken. Dit simuleert een reëlere zwempositie en versterkt je core-stabiliteit, essentieel voor een efficiënte lichaamshouding in het water. Kies de pullkick voor het verbeteren van de synchronisatie tussen arm- en beenbeweging, het trainen van een constante beenslag tijdens de gehele zwemslag, en voor het ontwikkelen van kracht in de rug- en rompspieren.

Kortom: gebruik het kickboard voor geïsoleerde been- en uithoudingstraining. Gebruik de pullkick voor geavanceerde, geïntegreerde training waarbij techniek, lichaamshouding en koppeling tussen boven- en onderlichaam centraal staan.

Veelgestelde vragen:

Wat is een kickboard en wat is een pullkick? Ik hoor beide termen in het zwembad, maar zie soms door de bomen het bos niet.

Een kickboard is het bekende drijvende plankje, meestal van schuim, waar zwemmers hun bovenlichaam op laten rusten om uitsluitend de beenslag te oefenen. Je houdt het vast met gestrekte armen. Een pullkick is een klein, gestroomlijnd drijflichaam dat je tussen je bovenbenen klemt. Het doel hiervan is net andersom: je benen worden stilgehouden, zodat je je volledig kunt concentreren op de armhaal en de ademhaling. Kortom, het kickboard is voor de benen, de pullkick voor de armen.

Mijn zwemtrainer zegt dat ik minder het kickboard moet gebruiken en meer de pullkick. Waarom zou dat zijn?

Die aanwijzing is goed mogelijk gericht op je zwemhouding. Een kickboard kan, vooral bij lang gebruik, een verkeerde houding in de hand werken: je heupen zakken dieper, en je hoofd en schouders komen te hoog uit het water. De pullkick dwingt je tot een horizontale, gestroomlijnde ligging in het water, zoals bij volledig baantjes zwemmen. Het helpt je een beter gevoel te krijgen voor de juiste balans en stabiliteit, wat vaak een aandachtspunt is voor zwemmers die hun techniek willen verbeteren.

Is het ene hulpmiddel beter dan het andere, of hebben ze allebei hun plek in de training?

Ze hebben zeker allebei een eigen functie. Het kickboard blijft een uitstekend middel om specifiek beenkracht en uithoudingsvermogen op te bouwen, of om een nieuwe beenslagtechniek aan te leren. De pullkick is beter voor het isoleren en verfijnen van de armtechniek en het oefenen van een goede rotatie. Goede training maakt gebruik van beide. Een veelgebruikte set is bijvoorbeeld: enkele baantjes met het kickboard, gevolgd door baantjes met de pullkick, en tot slot complete baantjes om alles samen te voegen. Zo werk je aan alle onderdelen.

Kan ik een pullkick ook voor andere dingen gebruiken dan alleen voor crawl? En zijn er verschillende soorten?

Ja, de pullkick is zeker niet alleen voor crawl. Hij wordt veel gebruikt bij schoolslag en rugcrawl om de armbeweging apart te oefenen. Bij vlinderslag kan hij helpen de timing van de armhaal te trainen zonder vermoeide benen. Qua soorten zie je vooral verschillen in vorm en materiaal. De klassieke pullkick is een klein, rond of achtvormig schuimblok. Er zijn ook modellen van harder plastic met aangepaste vormen voor meer grip tussen de benen. De keuze hangt af van persoonlijk comfort en hoe stevig je het blok op zijn plaats kunt houden.